Apr. 11, 2008
Günümüzde ekran kartları bilgisayar donanımları arasında en hızlı gelişen ve en hızlı eskiyen parçalar olarak karşımıza çıkmaktadır.
Günümüzde ekran kartları bilgisayar donanımları arasında en hızlı gelişen ve en hızlı eskiyen parçalar olarak karşımıza çıkmaktadır. Durum böyle olunca ekran kartı almak daha da büyük bir özen istiyor. Dahası kullanıcıların aklını karıştıran onlarca değişik terim de bu zorluğa katkı yapan bir etmen olarak karşımıza çıkmakta. Kullanıcılar bütçelerine en uygun fiyatta en performanslı kartı seçmekte çok zorlanıyorlar. Peki ekran kartlarında asıl performans kriteri nedir? Kartların fiyatlarının 50$ ile 750$ arasında olmasına ne neden oluyor? Bu yazımızda hep beraber inceleyelim.
Öncelikle temel olarak ekran kartlarını oluşturan ve performansa etki eden parçalara bir göz atalım.
Bellek miktarı Bellek hızı Grafik işlemcisi Veri yolu ( Bellek arabirimi )
Bellek Miktarı
Ekran kartlarında kullanılan bellek günümüz satış stratejisinin temelini oluşturmaktır. Tüketicinin aklına “yüksek bellek miktarı yüksek performanstır” cümlesinin oturması maalesef ekran kartlarının performansı konusunda kullanıcıları büyük yanılgılara düşürebilmektedir. Grafik belleği ekran kartı üzerinde grafik işlemcisinin görüntüyü yaratabilmesi için, işlemesi gereken verilerin depolandığı yer olarak tanımlanabilir. Kısacası Bir bilgisayarda sistem belleği yani RAM ne işe yarıyor ise ekran kartı belleği de aynı görevi üstlenmektedir. Peki, bilgisayarı alırken en çok dikkat edilen parça nedir? Listemizi oluştururken ilk sırada genelde hangi donanım yer alır? Elbette ki işlemci. O zaman neden ekran kartları için grafik işlemcisi üzerinde bu kadar durulmuyor? Bilgisayarınızın çok hızlı olması için çok miktarda bellek mi alırsınız yoksa iyi bir işlemci mi alırsınız? Elbette ki işlemci tercih edersiniz. Grafik kartlarındaki durum da bundan pek farklı sayılmayacaktır. Bellek miktarı önemli olmakla birlikte, arttıkça performansa getirisi azalmakta hatta hiçbir katkısı bulunmamaktadır. İş yükü bu noktada o belleği yönetmek ve doldurmakla görevli grafik işlemcisinin üzerindedir. 1024x768 piksel ebatlarında ve 16 bit renk derinliğindeki bir görüntü yaklaşık olarak 1.5 MB yer tutuyor ise giriş seviyesindeki bir ekran kartında 512mb bellek kullanımının performansa ne kadar bir katkısı olabileceğini sizler tahmin edebilirsiniz.
Bu noktada konunun daha kolay anlaşılması için bir örnek hikâye yaratılabilir.
Sürekli kullanılan bir depomuz olduğunu düşünelim. Deponun etkin ve verimli kullanımı için gerekli olan nedir? Depo büyüklüğü mü? Yoksa çalışan işçi sayısı mı? 1000m2’lik çalışma alanımız olduğunu ama 10 işçiye sahip olduğumuzu düşünürsek, zaten depomuzun büyük bir kısmını kullanamayız, çünkü çalıştırabilecek iş günümüz, işlem gücümüz maalesef yok. Buna karşın 200m2 depo alanına ama 25 işçiye sahip olduğumuzu düşünelim. Deponun her cm2’si çok etkin ve verimli şekilde kullanılabilir. Bunu ekran kartlarına indirgersek, çok yavaş bir grafik işlemcisine sahip kartın 512mb ekran belleğine sahip olmasının pek bir anlamı yoktur. Çünkü o bellek etkin kullanılamayacaktır. O belleği dolduracak veriyi birim sn’de işleyebilecek güç yoktur. Buna karşın 128mb belleğe ama daha hızlı grafik işlemcisine sahip bir ekran kartı bellete ki daha fazla performans verecektir. Yüksek bellek miktarının ancak yüksek işlem gücü olan bir grafik yongası ile iyi işler yapabileceğini öğrenmiş olduk.
Bellek Hızı
Ekran kartı belleklerinin de normal RAM’lar gibi bir çalışma hızları vardır. Ne kadar hızlı çalışırlarsa o kadar yüksek performans sağlayabilirler. Grafik işlemcisi işlediği verileri çok daha hızlı şekilde depolar veya sevk eder. DDR,GDDR3 hatta son nesil kartlarda DDR4 belleklerin kullanılması grafik performansına doğrudan etki etmektedir. Günümüz grafik bellekleri 333mhz’den 1200mhz’e kadar farklılık göstermektedir. Tahmin edildiği gibi ne kadar yüksek çalışma hızı o kadar yüksek performans getirecektir. Bellek hızının yanında aynı sistem belleğin olduğu gibi gecikme süreleri de önem kazanmaktadır. Gecikme süresi işlemcinin bir veriyi bellekten almak istemesi ile aldığı an arasında geçen süredir diyebiliriz. Gecikme süresi ne kadar az ise grafik performansı o kadar yüksek olacaktır.
Grafik işlemcisi
Bu nokta performansa etki eden en önemli ayrıntılardan birisi olarak karşımıza grafik işlemcisi çıkıyor. Günümüzde en yaygın olarak iki tane üreticinin grafik işlemcilerinin kullanmaktayız. ATI ve Nvidia, çok farklı kategorilerde çok farklı ürünleri olan bu üreticilerin kafa karıştıran birçok modeli olduğunu görmekteyiz. Fakat aslında performansa bu işlemciler etki ediyor ise bu modelleri ve özelliklerini, yeri geldiğinde uzantılarını bilmemiz gerekiyor.
ATI cephesini çok genel bir tabirle şu şekilde sıralamak mümkün: X1950, X1900, X1800, X1650, X1600, X1550, X1300, X1050, X850, X800, X700, X600, X550, X300, 9800, 9700, 9550, 9500, 9250, 9200, 9000, 8500, 7500, 7200, 7000
Nvidia ise;
Geforce 5,6 ve 7 serisi olarak iki aşamadan oluştuğunu söyleyebiliriz. Geforce 5 serisi; 5200, 5500, 5600, 5700, 5900 Geforce 6 serisi; 6100, 6200, 6600, 6800 Geforce 7 serisi; 7100, 7300, 7500, 7600, 7800, 7900 Geforce 8 serisi; 8800 (dx10)
Ekran kartlarının grafik işlemcileri çok genel hatları ile bu şekilde sıralanmaktır. Yukarı yazmış olduğumuz kategoriler içerisinde da pek çok farklı ürün bulunmaktadır. Bu farklılığı da uzantılar belirlemektedir. ATI ve Nvidia cephesinde ekran kartları isimlendirilmesinde olduğu gibi uzantılarda da farklılık söz konusu.
ATI cephesinde ekran kartı uzantıları HM: Hiper Memory anlamına gelen bu kısaltma yalnızca bazı modellerde mevcuttur. Ekran kartı belleğinin sistem belleği ile paylaşıldığı anlamına gelir. LE: Light Edition, hafif sürüm anlamındadır. Aynı seri içerisindeki diğer kartlardan daha düşük performans gösterir ama daha hesaplıdır. SE: Second Edition ise orijinal sürüme göre iyileştirmeler içerir. Nispeten daha fazla performans sunar. PRO: SE sürümüne karşın biraz daha fazla performans sunan kartlarda yer alır. XT: Çok daha yüksek bir performans göstergesidir. Pro serisinden daha iyi başarım verir. XTX: ATI ailesindeki amiral kartlarının aldığı rütbedir.
Nvidia cephesinde uzantılar TC: Turbo Cache anlamına gelen bu özellik ATI deki HM’nin aynısıdır. Paylaşımlı bellek kullanan kartları işaret eder. XT: ATI cephesinin aksine özelliği kısıtlanmış fiyatı daha uygun hale gelmiş kartlarda kullanılan bir uzantıdır. LE: Light Edition da hafif sürüm anlamındadır. GS: Nvidia kartlarda aynı aile içerisinde özelliği yükseltgenmiş modellerde kullanılmaktadır. GT: GS den daha fazla yükseltgenmeyi ifade eder. Performanslı kartların aldığı bir ektir. GTX: Nvidia’nın en yüksek performans veren kartlarının hak ettiği bir rütbedir.
Şimdi birkaç örnek vermek ve pekiştirmek gerekirse; Nvidia GeForce 6600 ekran kart ile 6600GT arasında nasıl bir fark vardır? AtI Radeon X1600PRO ile X1600XT arasında nasıl bir fark vardır? Yukarıdaki uzantılar açıklamalarından anlaşılacağı gibi Nvidia kartlarında GT olan kart daha yüksek performans verirken ATI de ise XT uzantılı kart yüksek performansa sahiptir. Grafik yongaları aynı olmasına rağmen uzantıların bazen ciddi performans farkı yarattıklarını unutmayalım. Ayrıca ekran kartı aileleri içerisinde genelde yüksek rakamla ifade edilen kart diğerinden daha performanslı diyebiliriz ama bu bazı noktalarda sorun teşkil edebiliyor. Her seriyi kendi içerisinde değerlendirmek kaydı ile bu geçerli olabilir. Geforce 6800GT Geforce 7300’den daha kötüdür diyemeyiz. Fakat 6 serisi veya 7 serisi içerisinde bu kıyas doğru olabilir. Grafik işlemcilerin modellerinden bahsettikten sonra birazda grafik işlemcisinin hızına deyinelim. Yukarıda modellerin tümü farklı grafik hızını sembolize etmektedir. Kısacası eğer model isimlerini öğrenerek bir sonuca ulaşamıyorsanız en azından grafik işlemcisinin çalışma frekansını kıyaslayabilirsiniz. Ne kadar yüksek çalışama frekansına sahip ise o kadar yüksek grafik performansına sahiptir. Böylece o bellek de o kadar etkin kullanılabilmiş olacaktır. Günümüz grafik işlemcilerinin hızları 200mhz ile 1ghz arasında olmakla beraber sıra dışı modellerde 1000mhz’de aştığını görmekteyiz.
Veri Yolu Veri yolu kart üzerindeki bileşenlerin birbirleri ile etkileşim hızlarını belirler. Bit cinsinden ifade edilen veri yolu hızı ne kadar yüksek olur ise performansa katkısı da o kadar fazla olacaktır. Eski ekran kartlarında 64bit olan veri yolu günümüz standart kartlarında 128bit, performans kategorisinde ise 256bit’e kadar ulaşmıştır.
Her şeyden önce yukarıda bahsettiğimiz değişkenlerden başka performansa etki eden bazı ayrıntılar olduğunu unutmamak lazım. Örneğin Geforce 6 ailesi ile 7 ailesi arasında da vertex ve iş hattı sayıları açısından fark olduğu için performans farklıları daha farklı olacaktır.
Umarız bu çalışma ekran kartları seçiminde sizlere daha seçici olmanız konusunda yardımcı olacaktır. Bol FPS’li oyunlar.
Gürhan Fakıoğlu/PC Net Dergisi
(Milliyet)
Mar. 3, 2008
Küçük bir helikopteri robota çeviren RobotTurk, istenilen bölgeye gidip yüksek kalitede görüntü kaydederek, bunları birkaç saniyede internete aktarıyor. RobotTurk, Microsoft’un desteğiyle dünya pazarlarına açılacak.
ABD’nin Los Angeles kentinde yaklaşık 5 bin teknoloji profesyonelini bir araya getiren yazılım devi Microsoft, düzenlediği etkinlikle yeni ürünlerini tanıttı. Microsoft CEO’su Steve Ballmer, bir süreden bu yana dünyanın farklı bölgelerinde test edilen Windows Server 2008, SQL Server 2008 and Visual Studio 2008 adlı ürünlerin ticari olarak piyasa çıktığını açıkladı.
Etkinlikteki konuşmasında, sosyal sorumluluk ve yüksek teknoloji odaklı yeni nesil projelere oldukça önem verdiklerini vurgulayan Ballmer, global olarak böylesine girişimlere destek verdiklerini açıklayarak, 'Bilişimin Kahramanları’ adlı projeyi anlattı.
Windows Server 2008 ürününü kullanarak geliştirilen bu yöndeki projelerin ilk sırasında, Türkiye’den iki Türk mühendisin deprem sonrasında kullanılmak üzere geliştirdiği arama - kurtarma robotu, 'RobotTurk’ yer aldı.
Bu proje Microsoft’un 'kahramanları’ tanıtmak için hazırlattığı kitapta da yer aldı. Böylece RobotTurk’ün Türkiye’de kullanımının yanı sıra yurtdışına da açılma fırsatı yakalanmış oldu.
Yüksek çözünürlükte kayıt
Toplam 80 projenin yer aldığı 'kahramanlar’ listesinin başında yer alan RobotTurk projesi, küçük boyutlu bir helikopteri, kullanılan donanım ve yazılım programlarıyla akıllı bir robota dönüştürüyor. Bilgisayar tarafından komut alarak havalanan robot, istenilen bölgenin görüntüsünü yüksek çözünürlükte kaydettikten sonra birkaç saniye içinde merkeze görüntünün aktarımını sağlıyor. Bu sayede iletişimin koptuğu, itfaiye, sağlık birimleri ve yardım görevlilerinin ulaşamadığı bölgelerden hızlı ve detaylı veri transferi sağlanabiliyor.
Bu projeyle birden fazla robotun havalanarak ilgili bölgelerden anlık veri transferi sağlaması ve bunların karşılaştırılması da mümkün oluyor. Bilgisayar üzerinden dijital haritalar kullanılarak ilgili bölgenin konumları tanımlanıyor. Böylece hem robotun yolda herhangi bir binaya çarpmasının önüne geçilmiş oluyor hem de güvenli iniş sağlanıyor.
ODTÜ’de geliştiriliyor
RobotTurk projesi bilgisayar mühendisi Ömer Çelik ile elektrik, elektronik mühendisi olan Oğuz Bayrakdar tarafından geliştirildi. ODTÜ’de yer alan yazılım geliştirme merkezinde tamamlanan RobotTurk, Microsoft Türkiye’nin de desteğini almış durumda. Proje hakkında bilgi veren Bayrakdar, ürünle ilgili geliştirme çalışmalarının tamamlandığını artık ticari olarak pazara çıkabileceğini söyledi.
Bu konuda İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nden yetkililerle görüştüklerini aktaran Bayrakdar, bu robotların, deprem ve barajlardaki su seviyelerinin tespiti için bu robotların kullanılmak istendiğini söyledi. Microsoft’un 1 yıl önce tanıttığı 'Robitics Studio’ adlı yazılımı kullandıklarını söyleyen Bayrakdar, bu alanda ilk ürünü geliştirmelerinin Microsoft’un konuya olan ilgisini oldukça artırdığını sözlerine ekledi.
Windows Server 2008’le yüksek güvenlik kriterleri
Microsoft CEO’su Steve Ballmer tarafından tanıtılan Windows Server 2008 ürünü, yeni güvenlik çözümleri ve sanallaştırma alanındaki uygulamalarla öne çıkıyor.
İki yönlü güvenlik duvarını içinde bulunduran ürün bu sayede sistem içinden gelecek saldırıların yanı sıra dışarıdan gelecek olan ataklara karşı da kendisini koruyor. Gelişmiş sanallaştırma çözümleri sayesinde de, kullanıcıların bilgisayar sistemlerine uzaktan erişiminin internet üzerinden güvenli şekilde yapılmasının önü açılıyor. Toplantılar sırasında yeni ürünün Windows Server 2003’e göre oldukça hızlı çalıştığı, bu sayede verimliliği artırdığı da belirtildi.
RobotTurk projesi nedir?
Bilgisayarla kontrol edilebilen bir arama-kurtarma robotu olarak tanımlanan RobotTurk, kendi kendine uçabiliyor. Microsoft Robotics Studio yazılımı kullanılarak geliştirilen robot, üzerindeki uzun menzilli kablosuz kamera sayesinde 40 kilometreye kadar yüksek çözünürlükte (High Definition -HD) anlık görüntü transferini sunucu (server) tarafında Windows Server 2008 medya servislerini kullanarak gerçekleştiriyor. Dijital haritayla uyumlu olarak çalışan ürünün sunucu yazılımı Visual Studio 2008 kullanılarak geliştirildi. Herhangi bir afet anında bölgeye en yakın istasyondan havalanacak olan bu robot, anlık olarak yüksek çözünürlüklü görüntü transferini yapıyor olacak.
(CHIP)
Feb. 26, 2008
Intel, Nisan ayının ortasından sonra işlemci fiyatlarını düşürecek, peki kazancımız ne olacak?
Vr.zone sitesinin bildirdiğine göre Intel, nisan ayının ortasından sonra işlemci fiyatlarını yüzde 50 oranında ucuzlatmayı düşünüyor.
Vr.zone sitesinin oluşturduğu tabloda özellikle dört çekirdekli işlemci Core 2 Quad Q6700'nın düştüğü görülüyor. 530 Dolar yerine işlemci artık 266 Dolar fiyatında (yurtdışı) olacak. Geri kalan indirimler arasında Core 2 Quad E6600'e yapılan 40 Dolarlık indirim ve Core 2 Duo E4600'e yapılan 20 dolarlık indirim var. Yapılan indirimler pek yüksek olmasa da işlemcilerin cazibesini arttırıyor.
Bunun dışında tabloda yeni Core 2 işlemciler ile ilgili bilgi, saat hızları, FSB hızları ve güç kayıpları gösteriliyor.
(CHIP)
Feb. 24, 2008
Intel'den sonra 45nm teknolojisine geçecek olan Amd, mühendislik örneklerini dağıtmaya başladı.
IBM ile birlikte geliştirdikleri 45nm üretim tekniği ile üretecekleri işlemcilerin örneklerini HP ve Dell firmalarına gönderen AMD, yılın 2. yarısında seri üretime geçmeyi planlıyor. 45nm ile daha az enerji tüketen ve arttırılmış önbellek ile gelen işlemcilerin mimarisi ise K10.5 olacak. Bir takım iyileştirmeler ile daha yüksek saat hızları hedefleniyor.
(CHIP)
Feb. 4, 2008
Sony megapiksel rekorunu kırarak tam-boy 24 Mega piksel algılayıcıyı sunuyor...
Sony, ilerleyen zamanlarda Alpha yapı-serisinin profesyonel modellerinde kullanılacak olan ve Digital SLR'ler için üretilmiş yeni bir görüntü sensoru tanıttı. Bu CMOS yapı tarzına göre üretilmiş sensorun iki sıra dışı özelliği var: 24.8 Mega piksel ile yeni çözünürlük rekorunu kırıyor ve ebatları tam-boy standardına uyuyor (24 x 36 milimetre). Şimdiye kadar sadece Canon ve Nikon bu tarz görüntü sensorları sunuyordu.
Sony bu algılayıcı için yüksek hız vaat ediyor ki, bu hıza da özel yapı tarzı ile ulaşılacak: Algılayıcının her hücre dizisi kendine has bir Analog-Dijital dönüştürücüye (12 bit) sahip.
(CHIP)
